ΛΗΝΟΣ

Ο Ληνός, το παμπάλαιο οινοποιείο κυρίως για την παραγωγή της Κουμανταρίας, είναι το μοναδικό που διασώθηκε στην κοινότητα της Λάνιας σε σύνολο 17 πανομοιότυπων, που υπήρχαν στα παλιά χρόνια.

Επί του δώματος, σε φύλλα αμπελώνων, εγίνετο η εφάπλωση των μαύρων σταφυλιών, ώστε να επιτευχθεί η εξάτμιση μεγάλης ποσότητας νερού, σε όφελος αυξημένης γλυκύτητας.

Στον κατάλληλο χρόνο, τα σταφιδωμένα σταφύλια ερίπτοντο από την ανατολική οπή της οροφής στο Τζιάθιν, (κύαθος, χώρος που απλώνονταν τα σταφύλια) συσσωρευόμενα μετά το μάτσισμα κάτω από τον διπλό μοχλό (μουκλόν), καλυπτόμενα από βαριές δρύινες σανίδες.

Στο μέσο σχεδόν του Ληνού, βρίσκεται λιθάρι κυκλικής όψης, στο κέντρο του οποίου στερεώνεται σπειροειδής κοχλίας (αδράχτιν) που περιφέρεται εντός του αιωρούμενου άκρου του μοχλού. Διά της περιφοράς της χειρολαβής στη βάση του κοχλία, ανυψώνεται το μοχλικό βάρος. Ο μοχλός κατέρχεται με μεγάλη προσοχή επί των σανίδων, πιέζοντας τα σταφύλια και ο μούστος μέσω της οινοροής εισέρχεται στην αποδοχή (ποδόσιην – πιθάρι που βρίσκεται μέσα στο έδαφος.)

Από εκεί μεταφέρεται στα άδεια πιθάρια για να συμπληρωθεί η ζύμωση.

Ακολουθεί η μετάγγιση, που θα συντελέσει στην καθαριότητα της κουμανταρίας.

Ο Ληνός της Λάνιας, κτίστηκε από τον Χριστοφή Μεράμου, το 1822 και ιδιοκτήτης του ήταν ο Γιώργος Παπαγεωργίου.

Ο Ληνός απαλλοτριώθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1980 και σήμερα ανήκει στην κοινότητα.